Ciepła jesień sprzyja szkodnikom rzepaku – na co zwrócić uwagę?

Drukuj
Udostępnij artykuł:
Autor: Elżbieta Łuczak
10 November 2025

Ocieplenie w ostatnich dniach wyraźnie wpłynęło na rozwój szkodników na plantacjach rzepaku. Coraz częściej obserwuje się masowe występowanie mszyc oraz pojawienie się tantnisia krzyżowiaczka.

Masowy rozwój mszyc

Ostatnie dni z wyższymi temperaturami stworzyły doskonałe warunki do intensywnego zasiedlania plantacji rzepaku przez mszyce. Gatunki te są groźne nie tylko dla rzepaku, lecz także dla zbóż ozimych przez całą jesień. Ich liczebność wzrosła szczególnie teraz, gdy ciepło sprzyja migracji, a trwające zbiory kukurydzy ułatwiają przemieszczanie się owadów. Choć w kukurydzy mszyc było już niewiele ze względu na brak zielonych części, rośliny te pełniły funkcję naturalnej bariery. Po jej usunięciu owady swobodniej przenoszą się na nowe uprawy.

Zagrożenie wirusem żółtaczki rzepy

Obfite kolonie mszyc zwiększają ryzyko rozwoju wirusa żółtaczki rzepy (TuYV), ponieważ szkodniki te przenoszą patogen. Podobnie jak w przypadku zbóż, im dłużej roślina jest narażona na infekcję, tym większe straty można zaobserwować w plonie. Oprócz zagrożenia wirusowego mszyce wyrządzają bezpośrednie szkody, uszkadzając liście i wysysając soki komórkowe. W skrajnych przypadkach silne porażenie może prowadzić do zamierania całych roślin.

Tantniś krzyżowiaczek na liściach rzepaku

Na wielu plantacjach pojawia się również tantniś krzyżowiaczek. Najgroźniejsze są jego larwy – zielone, smukłe gąsienice żerujące na liściach. Uszkadzają one tkankę, tworząc drobne otwory, które wraz z rozrostem roślin mogą się powiększać wskutek pęknięć naruszonej powierzchni. Rozwój szkodnika wpływa na kondycję rzepaku i może obniżać jego zimotrwałość.

Możliwości ochrony plantacji

W walce z mszycami i tantnisiem można wykorzystać środki zawierające acetamipryd lub połączenia acetamiprydu z lambda-cyhalotryną. Dostępne są także preparaty na bazie deltametryny, dopuszczone do jesiennego stosowania. Warto jednak pamiętać, że środki kontaktowe działają krótko, a deszcz szybko ogranicza ich skuteczność. Podczas lustracji należy dokładnie kontrolować spodnią stronę liści, gdzie najczęściej tworzą się kolonie mszyc.